Hoe krijg je wat je wil?

Ken je marge. Weet hoever je bereid bent te gaan en leg dat van tevoren vast. Weet wat je wilt. Zoek vooraf grondig uit wat je uit de onderhandeling wilt halen en wat je wilt bereiken. Bedenk wat je einddoel is. Het heeft geen nut om te willen onderhandelen zonder te weten waarvoor. Streef naar win-win. Bedenk een uitkomst waarbij alle betrokken partijen genoeg voordeel uit de overeenkomst halen. Wees flexibel en soepel. Laat zien dat je bereid bent om bepaalde zaken op te geven om andere te verwerven. Gebruik lichaamstaal. Begrijp het onuitgesprokene. Luister wat er gezegd wordt en wat niet. Informeer je. Zorg dat je op de hoogte bent van zoveel mogelijk gegevens die met het onderwerp te maken hebben, maar ook met de tegenpartij. In wat voor positie zit die? Hoe graag wil hij dat de afspraak doorgaat? Wat zijn de verborgen belangen? Doe niet zomaar tegemoetkomingen. Onderhandel over ieder gebaar dat je bereid bent te maken. Bedenk variabelen. Een deel van de onderhandelingsruimte kan zitten in de voorwaarden. Een korting, levering, gespreide betalingsvoorwaarden, een tankkaart, een laptop, extra vrije dagen. Ruil. Geef iets en krijg iets terug van gelijke waarde of, beter nog, van grotere waarde. Bedenk een strategie.